عسل طبیعی

خصوصیات نژادی در زنبور عسل
بعضی از خصوصیات ظاهری و ساختمانی زنبور عسل پایه و اساس شناسائی نژادهای مختلف می باشند که در سطح جهان گسترش یافته اند. تعدادی از این خصوصیات بسیار بارز و مشخص ولی تشخیص عده ای دیگر کار بسیار مشکل و دقیقی است. از نظر عده ای از محققین پی بردن به علت پیدایش این تغییرات و خصوصیات نژادی برای نژادها و هیبریدهای زنبور عسل اهمیت دارد در سال های اخیر تشخیص خصوصیات نژادی با روش بیومتری راه این گونه مطالعات را هموارتر کرده است.
بعضی از خصوصیات مرفولوژیکی نژادهای زنبور عسل که در تفکیک و تشخیص آن ها مورد استفاده قرار می گیرند عبارتند از:
1 ـ‌ رنگ آمیزی اسکلت خارجی بدن: هر یک از نژادهای زنبور عسل دارای رنگ آمیزی مخصوص به خود می باشند که در طول زمان تحت تاثیر شرایط محیطی و انتخاب طبیعی حاصل شده است. به طور کلی رنگ اولین حلقه ی شکم در نژادهای مختلف از زرد تا سیاه متغیر است و گاهی به صورت لکه یا نوارهایی روی حلقه های پشتی شکم مشاهده می شود. گرچه ممکن است از روی رنگ آمیزی و لکه های موجود در روی بدن به نوع نژاد آن پی برد ولی نباید معیار رنگ آمیزی را اساس اصلی تشخیص نژادی قرار داد. زیرا از نظر طبقه بندی صفاتی ارزش بیشتری در تشخیص دارند که مبنای ساختمانی داشته و به راحتی قابل اندازه گیری و مقایسه کردن باشند.
2 ـ‌ اندازه قسمت های مختلف بدن: نژادهای مختلف از نظر اندازه جثه با هم متفاوت بوده و به همان نسبت اندازه قسمت های مختلف بدن آن ها مثل طول و عرض بدن، پاها، بال ها، خرطوم و غیره با هم اختلاف دارند. در تشخیص و شناسایی نژادها اندازه قسمت های مختلف بدن بسیار اهمیت دارند. اندازه سلول های شان نیز متناسب با کوچکی و بزرگی جثه ی آن نژاد ممکن است کوچکتر یا بزرگتر باشد.
به طور کلی در طول تکامل زنبور عسل تغییراتی که روی جثه ی بدن وی حاصل شده است در جهت بهره برداری هر چه بیشتر از گل های منطقه ی جغرافیایی بوده است. در این ارتباط به نظر می رسد نژادهای برتر دارای جثه ی کوچکتر ولی پاها، بال ها و خرطوم بلندتر نسبت به بدن می باشند.
3 ـ ‌اندازه زبان یا خرطوم: طول زبان یا خرطوم زنبور عسل در نژادهای مختلف متفاوت است و اندازه آن یکی از ملاک های اصلی در تشخیص نژادی است. طول خرطوم نژادهای مختلف زنبور عسل تأثیر مستقیمی روی عملکرد آن ها از نظر تولید عسل دارد. به عبارت دیگر نژادهایی که طول خرطوم آن ها بلندتر باشد امکان بهره برداری از گل های متنوع تری را دارند و بر عکس نژادهای با طول خرطوم کوتاه تر از نظر استفاده از شهد گل های متنوع محدودیت دارند. لذا طویل بودن خرطوم یکی از خصوصیات برتری نژادی محسوب می شود.
4 ـ‌ خصوصیات موهای سطح بدن: اندازه و رنگ موهای حلقه های پشتی شکم در تشخیص نژادها اهمیت دارند. اندازه طول موهای روی پشت حلقه پنجم شکم کارگرها که به آن ها اورهیر گفته می شود در نژادهای مختلف بین 3/0 تا 7/0 میلی متر متغیر می باشند، هم چنین ایندکس تومنتم که عبارت است از T/R و در سال 1949 به وسیله ی گوتز معرفی شد، ارزش بالایی در تشخیص نژادی دارد. این ایندکس عبارتست از نسبت عرض نوار موهای روی پشت حلقه ی چهارم شکم (T) به عرض نوار لخت یا فاقد موی روی همان حلقه R
در بعضی از نژادها نوار موهای تومنتم پهن و متراکم است مثل نژادهای کارنیولان و قفقازی و در نژادهای دیگر نوار تومنتم باریک و متفرق هستند مثل نژاد سیاه اروپا. در بعضی از نژادها اصلاً این گونه نوار موها وجود ندارند مثل بعضی از نژادهای آفریقایی.
رنگ موهای بدن زنبورهای نر نیز در نژادهای مختلف متفاوت است و یکی از ملاک های تشخیص نژادی است. مثلاً در نژاد ایتالیایی به رنگ زرد، در قفقازی سیاه، و در کارنیولان خاکستری و در نژاد تیره اروپا به رنگ قهوه ای تیره تا سیاه می باشند.
5 ـ ‌خصوصیات رگبال ها: اندازه، شکل و نسبت بعضی از رگبال ها نسبت به یکدیگر و هم چنین زوایای حاصله در بین آن ها در تشخیص و شناسایی نژادهای زنبور عسل اهمیت ویژه ای دارند.
برای تشخیص و طبقه بندی نژادهای زنبور عسل علاوه بر خصوصیات فوق الذکر ملاک ها و معیارهای متعددی توسط محققین به کار برده شده اند که از ذکر آن ها در این جا خودداری می شود.

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

moharam