عسل طبیعی

جفت گیری ملکه
تا قبل از سال 1771 میلادی چنین تصور می شد که ملکه ی زنبور عسل جفت گیری نکرده و تخم های وی به وسیله ی نامعلومی تلقیح می شود، مثلاً باد اسپرم زنبورهای نر را به داخل تخم ها منتقل می کند. ولی جانشا در سال 1771 برای اولین بار فهمید که ملکه ی زنبور عسل با زنبورهای نر در خارج از کندو و در فاصله ای در فضا جفت گیری می کند. حدود 43 سال بعد یعنی در سال 1814، هابر بدون اطلاع از کار جانشا مطالعاتی را انجام داد و ثابت کرد که ملکه هیچ گاه در کندو جفت گیری نمی کند و یک ملکه ی باکره به هیچ وجه تخم های تلقیح شده نمی گذارد. بعداً گزارشات مکرری از جفت گیری ملکه در خارج از کندو منتشر شد که اولین آن در سال 1816 در مجله آمریکایی زنبور عسل توسط لانگستروت بود.
ملکه ی باکره گاهی اوقات قبل از انجام جفت گیری یعنی موقعی که 3 تا 5 روز سن دارد پروازهای شناسای کوتاه مدتی را انجام می دهد. پروازهای شناسایی و پروازهای جفت گیری ملکه در گرم ترین ساعات روز یعنی موقعی که زنبورهای نر در پرواز هستند انجام می گیرد.
ملکه معمولاً موقعی که حدود 7 تا 10 روز سن دارد اقدام به جفت گیری می کند. مدت زمانی که ملکه برای جفت گیری از کندو خارج می شود تا هنگام مراجعت معمولاً بین 10 تا 30 دقیقه است ولی گاهی اوقات کم تر یا بیش تر از این مدت نیز خواهد بود. هر ملکه ی باکره معمولاً به طور متوسط با 8 عد زنبور نر جفت گیری می کند. البته این تعداد ممکن است کمتر و یا بیشتر و حتی تا 28 عدد نیز برسد. جفت گیری ملکه در فاصله چند صد متری تا چند کیلومتری کند و در محلی به نام «محل تجمع زنبورهای نر» و در هوا در ارتفاع حدود 10 متری از زمین صورت می گیرد. هر زنبور نر پس از جفت گیری با ملکه، به واسطه ی انقباض عضلاتش و همچنین به واسطه ی باقی ماندن قسمتی از دستگاه جفت گیری اش در واژن ملکه به صورت جسم خشکی مرده به زمین می افتد. پس از آن زنبور نر دیگری به ملکه نزدیک شده و ضمن خارج کردن آلت تناسلی زنبور نر قبلی با ملکه جفت گیری می کند. این عمل یکی پس از دیگری انجام شده تا عمل جفت گیری ملکه به پایان رسیده  و ملکه در حالی که آلت تناسلی  آخرین زنبور نری که با وی جفت گیری کرده است را حمل می کند به کندو مراجعت می کند. بعضی اوقات مشاهده شده است در صورتی که ملکه در اولین دفعه ی جفت گیری، به دلایل مختلف از جمله بدی آب و هوا یا کمبود نرها، موفق نشود با تعداد کافی زنبور نر جفت گیری کند، روز بعد به منظور جفت گیری مجدد از کندو خارج می شود. در موارد بسیار نادری نیز دیده شده است که ملکه تا 3 مرتبه برای جفت گیری از کندو خارج شده است. البته این کار را در روزهای پی در پی انجام می دهد و در صورتی که شرایط جوی اجازه خروج به وی را ندهد و یا به اندازه کافی زنبور نر وجود نداشته باشد ممکن است بین اولین و آخرین جفت گیری چند روز فاصله واقع شود. وجود آلت جفت گیری آخرین زنبور نر را در واژن ملکه «علامت جفت گیری» می گویند که پس از مراجعت به کندو و در فاصله ی چند دقیقه تا چند ساعت توسط زنبورهای کارگر از واژن ملکه خارج شده و وی را تمیز می کنند.
اسپرم وارده شده در واژن ملکه از طریق مجرای عمومی تخم وارد کیسه ی ذخیره اسپرم شده و در آن جا تا آخر عمر ملکه باقی می ماند. همان طور که گفته شد جفت گیری ملکه معمولاً در گرم ترین ساعات روز یعنی بین ساعت 1 تا 5 بعد از ظهر و بیشترین نسبت انجام آن در بین 2 تا 4 بعد از ظهر صورت می گیرد.
هر قدر هوا بهتر باشد و تعداد زنبور های نر فروان تر باشند احتمال موفقیت جفت گیری بیشتر خواهد بود.جفت گیری ملکه همیشه در درجه حرارت بیش از 20 درجه سانتیگراد صورت می گیرد. در هوای آرام و بدون باد نیز احتمال جفت گیری بیشتر می باشد. در صورتی که سرعت باد بیش از 20 کیلومتر در ساعات شود احتمال جفت گیری موفقیت آمیز کمتر شده و در صورتی که سرعت باد به بیش از 27 کیلومتر در ساعت برسد جفت گیری ملکه متوقف می گردد. ملکه هایی که در شرایط آب و هوایی نامناسب جفت گیری می کنند حاوی مقدار کمتری اسپرم شده، طول عمر آن ها کوتاه و معمولاً جایگزین می شوند.
معمولاً دو تا چهار روز پس از جفت گیری، ملکه اقدام به تخم گذاری می کند. البته این مدت ممکن است کم تر یا بیشتر طول بکشد. برای تخم گذاری، ابتدا ملکه سر خود را وارد سلول ها کرده و پس از بازرسی و اطمینان از عدم وجود تخم در آن ها سر را خارج کرده و شکم خود را وارد سلول می کند و یک تخم در وسط  سلول قرار داده و خارج می شود. این مدت حدود 9 تا 12 دقیقه طول می کشد و پس از این که چندین تخم پی در پی قرار داد چند لحظه ای استراحت می کند. به طور متوسط یک ملکه در شبانه روز 1500 عدد تخم می گذارد. برآورده شده است که یک ملکه ی خوب سالانه 200 هزار تخم می گذارد. ثابت شده است که نسبت تخم گذاری ملکه رابطه ی مستقیمی با مقدار غذایی دارد که طبیعت در اختیار زنبور عسل قرار می دهد و عوامل خارجی دیگر، تاثیر زیادی روی تخم گذاری ملکه ندارند. ملکه پس از جفت گیری و شروع تخم گذاری، کندوی خود را به جز برای موقعی که تولید بچه کندو می کند هرگز ترک نکرده و پس از جفت گیری توجه زنبورهای کارگر به وی زیادتر می شود زیرا ملکه ی بارور بوی مخصوصی را منتشر می کند که انسجام کلنی و نظم و انضباط کارها را تضمین می کند.

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید